Sn. Döşkaya, bünyesinde outlet alışveriş merkezi VIA/PORT ve business hotel Via Hotel’in bulunduğu The World of VIA/PORT kompleksinin Genel Koordinatörlüğü görevini yürütmektesiniz. Genç Turizmcilere kariyer yolculuğunuzdan bahsedebilir misiniz? Tayfun Döşkaya kimdir?

25 Mayıs 1968 Ankara doğumluyum. Ankara Gazi Üniversitesi, Otel ve  Turizm İşletmeciliği bölümünü bitirdikten sonra profesyonel çalışma hayatına başladım. Accor, Hilton ve Kempinski otel zincirlerinde farklı pozisyonlarda çalıştıktan sonra Dedeman Hotels & Resorts’de  Güney Bölge Müdürü olarak görev yaptım.

Şu anda ise bünyesinde Crowne Plaza Istanbul Asia Hotel ve alışveriş merkezi VIA/PORT’u barındıran The World of VIA/PORT kompleksinin Genel Koordinatörlüğü görevini yürütmekteyim.

Sn. Döşkaya, turizm kökenli başarılı bir yönetici olarak, turizm sektöründe yükselmek isteyen genç turizmcilere ne gibi tavsiyelerde bulunursunuz?

Öncelikle kişisel egolarından arınarak güçlü ve zayıf yönlerini tanımalarını, kendilerini geliştirebilmek adına farklı eğitimler almalarını ve bu eğitimleri daimi kılmalarını, hedefe yönelik çalışmalarını, yurtdışı deneyimi edinmelerini ve doğru projelerde yer almalarını tavsiye ederim.

Via Port, Avrupa’nın en büyük ve Türkiye’nin en çok ziyaretçi çeken outlet alışveriş merkezi. Via Port’u farklı kılan özellikler nelerdir?

Bugün Türkiye’nin en çok ziyaret edilen avm’lerinin başında gelen VIA/PORT, aylık 1,5 milyonu aşkın ziyaretçi ağırlıyor. Toplam 182 tane mağazası bulunan merkez, özellikle hafta sonları ziyaretçi akınına uğruyor. Tamamıyla Avrupa ve ABD’deki ‘gerçek outlet’ mağazacılık bilinci esas alınarak planlanan VIA/PORT, konsepti, konumu, mimarisi, büyüklüğü ve marka karmasıyla Türkiye’de ‘outlet alışveriş merkezi’ kavramını tam olarak yansıtan projelerin başında geliyor. VIA/PORT’un başarısının altında öncelikle bu özelliği yatıyor. Kaliteli ve cazip alışverişin yanı sıra üstü açık konseptte ferah ve rahat bir ortam sunan VIA/PORT’un yeşili, göleti, karting-pony club-atv gezi-büyük lunaparkı gibi eğlence alternatifleri, turistik bedesteni ziyaretçileri çeken diğer önemli etkenler… VIA/PORT, İstanbul’un her iki yakasının yanı sıra çevre illerden, yerli-yabancı turist kafilelerinden yüksek ziyaretçi alıyor.

Bu projenin Türkiye’de başka bir örneği yok, hatta dünyada yok. VIA/PORT’un her ayrıntısında gelenekselliği ve modernizmi harmanladık. Yapılmayanı, denenmeyeni, benzeri olmayanı sunduk, karşılığını da aldık. VIA/PORT bugün ülkemizin en gözde projelerinin başında geliyor. Sektörde örnek proje olarak gösteriliyor.

Via Hotel, iş ve kongre oteli olarak tasarlanan, ancak konumu ve aynı projede yer aldığı Via Port sayesinde yerli-yabancı tur gruplarının da gözdesi olan bir otel olarak hizmet vermekte.

Türkiye’deki kongre turizmini ve İstanbul’un bu alandaki gelişimini nasıl değerlendiriyorsunuz?

The World of VIA/PORT Kompleksi bünyesinde hizmet veren VIA Hotel Istanbul Mart 2011 itibariyle Crowne Plaza Istanbul Asia olarak misafirlerini ağırlamaya başlayacak. InterContinental Hotels Group ayrıcalğı ve keyfi kompleksimiz bünyesine dahil olacak.

Bu değişimle birlikte InterContinental web sitesinde yer alarak dünyada 100’den fazla ülkede bulunan 4.400 otel içerisinde görüneceğiz. Bu sayede destinasyon bilinirliliğimizin artmasını sağlayacağız. Ayrıca uluslararası kongre fuarlarına katılarak ve İstanbul Kongre ve Ziyaretçi Bürosu’na üye olarak hem İstanbul şehrinin markalaşmasına hem de Pendik’te bulunan diğer kongre otellerinin tanıtılmasında aktif bir rol oynamayı planlamaktayız.

Türkiye, uluslararası kongre pazarından pay almaya başlamış olup istenilen seviyelere yükselmeye başlamıştır. İstanbul olarak değerlendirdiğimizde şehrin Avrupa yakası kongre turizminden arzu edilen payı alırken,  Anadolu yakası bu konuda bir başlangıç sürecindedir. Dolayısıyla kongre turizmi ile ilgili olarak agresif pazarlama çalışmaları yapılmalıdır.

Alışveriş turizminde Avrupa ve dünyanın birçok kenti turizm gelirlerine bu sayede büyük bir katkı sağlıyor. Sizin bu konudaki düşünceleriniz nelerdir?

Bugün her ülke için turistlerin alışveriş faaliyetleri büyük önem taşıyor. Turizm faaliyetlerine katılmaya motive eden unsurlardan biri de alışveriş yapma isteği… Çoğu kişi için alışveriş, eğlencenin, dinlenmenin en güzel şekli…

Türkiye’de alışveriş turizminin gelişmesi ve büyümesi için devlet desteğinin yanı sıra yatırımcı ve işletmecilerin de üstlenmesi gereken çok önemli görevler var. Amaca uygun yapılmış planlama, mimari, kentleşme, pazarlama, işletme, tanıtım, denetim gibi alt başlıkların tümü bütünleşik ele alınarak alışveriş turizmine göre yapılandırılması gerekli. Alışveriş merkezlerinin mimari yapılandırılmasından tutun da mağaza karmasına kadar alışveriş turizmini de düşünerek hareket etmelisiniz. VIA/PORT en başından buna göre kurgulandı.

Alışveriş merkezlerinde mimarinin rolü çok büyük. Turizme göre mimari dizayn da modern çizgilerin yanı sıra mutlaka ülkenizi, geleneksel değerlerinizi yansıtacak öğeler de olmalı. Biz VIA/PORT’ta en başından bunu yaptık. VIA/Bedesten bunun en güzel örneği. VIA/PORT’un Kapalıçarşı’sı Bedesten…

Biz yurtdışından gelen misafirlerimizi bir ‘alışveriş kasabası’nda ağırlıyoruz. Tıpkı ABD’deki gibi… Misafirlerimiz geliyor, beş yıldızlı bir otede konaklayıp bir alışveriş kasabasında outlet alışveriş imkanı buluyor. Tax Free’ye uğrayıp vergi iadelerini alıp ülkelerine geri dönüyor.

Yeni alışveriş merkezleri projelerinin artık mutlaka turizme yönelik çalışmaları olması gereklidir. Türkiye turizmi böylelikle geliştirilebilir. Hiçbir şey tek taraflı, sistemsiz gelişemez. Plan dahilinde, stratejik ve uzun vadeli düşünülmelidir. Alışveriş merkezlerinin yapılandırılması turizm baz alınarak yapılmalıdır. Özellikle de yeni oluşturulacak projelerde bir kaç adım sonrası düşünülerek, turizmi içine alabilecek alışveriş merkezleri oluşturulmalıdır.

Ülke turizminin 12 aya yayılmasında alışveriş turizminin son derece önem taşıdığı fakat özellikle İstanbul şehrinin bu pastadan hakettiği payı alamadığını düşünmekteyim. Şöyle ki, Ortadoğu ülkeleriyle karşılıklı vizelerin kaldırılması ve bu şehirlerle iyi ilişki içerisinde olunmasına rağmen arzu edilen performans yakalanamamıştır.

Avrupa’da Londra, New York, Milano; Ortadoğu’ya bakıldığında ise Dubai nasıl alışveriş için tercih edilen ülke ve şehirler ise İstanbul şehri de markalaştırılarak aynı konumda yer alması sağlanmalıdır.

18 Mart-26 Nisan tarihleri arasında gerçekleşecek olan “İstanbul Shopping Fest” ile ilgili olarak beklentilerimiz üst seviyededir.

Röportajımızın son sorusunu projemizin de başlığı olan 2023’e ayırıyoruz. Sn. Tayfun Döşkaya, VIA/PORT Alışveriş Merkezi ve Crowne Plaza İstanbul Asia Genel Koordinatörü olarak Türkiye turizmini 100. yılında görmek istediğiniz yer neresidir?  

T.C Turizm ve Kültür Bakanlığı konaklama istatistiklerine göre 2010 yılında 28 milyon 510 bin 906 yabancı turist geceleme sayısına ulaşılmıştır.

Türkiye ekonomisinin büyümesi iş amaçlı seyahat eden turist sayısının artmasını sağlarken, siyasi istikrarın olması ise turistik amaçla seyahat eden turist sayısının yükselmesinde etkin bir rol oynayacaktır.

Bunun yanı sıra dünyadaki sosyo-ekonomik yapıyla ilgili değişim ve gelişimler de Türkiye turizminin gelişmesinde önemli etkenlerdir.

Bu doğrultuda Türkiye turizmini 100. yılında uluslararası platformda gerek gelir gerekse ziyaretçi sayısı olarak ilk üç ülke içerisinde görmek isterim.

Editor // Dokuz Eylül Üniversitesi Miray Yoldaş